od poniedziałku do piątku o godz. 22.00
zaprasza polska redakcja radia Funkhaus Europa
Ramówka
Piotr Piaszczyński poleca
"Obok Julii", Eustachy Rylski
Eustachy Rylski. Od chwili dość spóźnionego debiutu w 1984 r., dyptyku powieściowego "Stankiewicz. Powrot", uważany jest za jednego z naświetniejszych współczesnych polskich prozaików. Właśnie ukazała się najnowsza powieść Rylskiego, "Obok Julii", którą przeczytał i ocenił dla Państwa Piotr Piaszczyński.
Poradnik radia Funkhaus Europa
Damy radę!
Praca tymczasowa
Coraz więcej Polaków pracuje w Niemczech na zasadach pracy tymczasowej. Jak funkcjonuje konto czasu pracy? Jakie przysługują dodatki? Czy pracodawca musi zapłacić za czas pracy wolny od zleceń?
Displaced women
W berlińskim Maxim Gorki Theater
"Displaced person" - tak po drugiej wojnie światowej nazywano osoby wypędzone z własnego kraju, ale też niezdolne do samodzielnego życia, całkowicie zdane na pomoc innych. "Displaced women" to tytuł sztuki, która pokazuje losy kobiet z trzech różnych perspektyw: niemieckiej, polskiej i sowieckiej.
GEMA czy Google?
Blokada muzyki na Youtubie!
Któż z nas tego nie zna? Mieszkając w Niemczech, chcemy zobaczyć nowy teledysk polskiej grupy muzycznej na youtube, a zamiast nowego hitu informacja spółki GEMA o prawach autorskich. Marcin Cieślak z polskiego oddziału Internet Society wyjaśnia, dlaczego tak się dzieje i jak sobie z tym poradzić.
Polacy w Bundeslidze
Bundesliga w Polsce
Lewandowski, Błaszczykowski, Piszczek, Sobiech. Przez nich Bundesliga cieszy się ogromnym zainteresowaniem w Polsce. To przynajmniej sugerują polskie portale i gazety. A co na to eksperci? O fachową ocenę poprosiliśmy Piotra Mikołajczyka z "innego serwisu sportowego" - redakcji "Z czuba"!
Basista z Afrobeat Academy
Patrick Frankowski
"Polskie korzenie pomagają mi uniknąć kolizji" - tak o karkołomnej pracy muzyka na scenie i w studiu opowiada Patrick Frankowski, berlińczyk z Polski. Ma na swoim koncie współpracę z kilkunastoma zespołami, nagranie 11 płyt i trasy koncertowe po Europie, Ameryce oraz Azji. Mimo, iż jest basistą gwiazdy afrobeatu Ebo Taylora, pozostaje pokorny i skromny.
Bocian, chomik czy łosoś?
Emigranci
Osoby polskiego pochodzenia są liczną grupą imigrantów w Niemczech. W środowiskach naukowych badających struktury emigracji pojawiają się często żargonowe nazwy określające różne typy emigranta. Marta Kupiec sprawdziła, kto jest kim na niemieckim podwórku.
"Otwartość to podstawa"
Polscy muzycy założyli stowarzyszenie w Berlinie
"Europa to jak duże drzewo, a każdy konar to inna kultura, korzenie jednak mamy wspólne, europejskie." - mówi Marek Picz, bas-baryton z Deutsche Oper w Berlinie. "Verein für interkulturelle Begegnungen" ma łączyć i uczyć, nie tylko muzycznie. Chętni do wspólnego działania mile widziani.
"Zwischen den Polen"
Polsko-niemiecka tożsamość
Mówią o sobie "emigrantki drugiego pokolenia". Urodziły się w Polsce, mając kilka lat przyjechały z rodzicami do Niemiec. Dziś są po studiach i wykonują różne zawody. Łączy je życie „pomiędzy”, dlatego założyły inicjatywę "Zwischen den Polen", regularnie organizują spotkania. Na jednym z nich była Monika Sędzierska.
Magazyn Satyryczny Klubu Polskich Nieudaczników
Magazyn satyryczny Klubu Polskich Nieudaczników w Berlinie na antenie Polskiego Magazynu Radiowego w każdy trzeci piątek miesiąca.
Autorzy: Adam Gusowski, Piotr Mordel oraz Ewa Lewy [mehr]
Poradnik radia Funkhaus Europa
Damy radę!
Zeznanie podatkowe
Do końca maja należy złożyć zeznanie podatkowe za ubiegły rok. Czy trzeba uwzględnić w nim dochody z Polski - które tak, a które nie - i w jaki sposób mogą one wpłynąć na wysokość podatku płaconego w Niemczech? O tym Maciej Wiśniewski.
Razem przeciwko złodziejom
O zwalczaniu przestępczości przygranicznej
W Słubicach spotkali się przedstawiciele polskiej i niemieckiej policji oraz służb granicznych, by wspólnie szukać rozwiązań, jak skutecznie zwalczać przestępczość przygraniczną. Problem ten już dawno przestał być jedynie problemem polsko-niemieckim, stąd po raz pierwszy na spotkaniu pojawili się przedstawiciele europejskich instytucji policyjnych i sądowniczych z Hagi. W Słubicach była Monika Stefanek.
Jubileusz Kosmopolaków
Piąte urodziny zobowiązują
Kosmopolacy kończą pięć lat i chcą być coraz doroślejsi w swoich projektach kulturowych. Dokąd zmierzają i czym zaskoczą w przyszłości - o tym Tomasz Kycia rozmawiał z założycielką i przewodniczącą Kosmopolen e.V. Emanuelą Danielewicz.
Polski juror w Cannes
Ks. prof. Marek Lis
Cannes to nie Berlinale – w tym małym miasteczku wszyscy żyją festiwalem. O rozpoczętym właśnie Międzynarodowym Festiwalu Filmowym w Cannes mówi na antenie Funkhaus Europa jedyny polski juror ks. prof. Marek Lis, filmoznawca z Uniwersytetu Opolskiego, członek jury ekumenicznego festiwalu.
Cena wyznania
Podatek kościelny w Polsce
W 2014 roku w Polsce wprowadzony będzie podatek kościelny. Wierni będą mogli przekazywać 0,5 procent podatku dochodowego na Kościoły i związki wyznaniowe. W Niemczech Kirchensteuer ma stuletnią historię. O podatku kościelnym z Polakami w Niemczech i w Polsce rozmawiała Marta Kupiec.
Kwartet Śląski w Berlinie
Arkadiusz Kubica o korzeniach kwartetu
Na ile Kwartet Śląski jest śląski? Co go wyróżnia? Gościem w studiu Funkhaus Europa jest współzałożyciel tej formacji rodem z Katowic Arkadiusz Kubica, którego Tomasz Kycia zapytał o śląską duszę kwartetu.
O dzieleniu wyrazów
Prof. dr hab. Jan Miodek, językoznawca, autor wielu publikacji, słowników i książek, od lat z sukcesem wyjaśnia zawiłości języka polskiego. W każdy wtorek także na naszej antenie. [mehr]
Bezdomni Polacy w Niemczech
Bilans zimowej pomocy
Według Federalnego Urzędu Statystycznego, w 2012 roku w Niemczech osiedliło się prawie 180 tysięcy Polaków. Pracownicy socjalni szacują, że 80 procent z nich lepiej lub gorzej radzi sobie na niemieckim rynku pracy. Pozostali niestety często lądują na ulicy. W Berlinie podsumowano zimowe projekty realizowane z myślą o pomocy bezdomnym, także tym z Polski. Relacja Macieja Wiśniewskiego.
Przepytuje Jacek Tyblewski
Interwiu
Andreas Hübsch
Pochodzi ze Starogardu Gdańskiego. W 1988 roku przybył z rodzicami i siostrą do Niemiec. Jest wydawcą dwóch z trzech ponadregiolnalnych pism polonijnych, ukazujących się w Niemczech. Wydawnictwo Hübsch & Matuszczyk, którego jest współwłaścicielem wydaje bowiem dwutygodnik „Samo Życie” oraz niemiecką mutację pisma „Angora”. W "Interwiu" rozmowa z Andreasem Hübschem, człowiekiem, dla którego dziennikarstwo i działalność wydawnicza są czymś znacznie więcej niż codzienną pracą, być może wręcz sposobem na życie.
Ostatnia fala emigracji
Publikacja o polskiej literaturze w Niemczech w latach 80-tych
„Polnische Literatur in Bewegung. Die Exilwelle der 80er Jahre” – to tytuł nowo wydanej książki, analizującej twórczość polskich autorów, którzy wyemigrowali do Niemiec w latach 80-tych. Co charakteryzowało ich książki, jak zmieniła się ich sytuacja po 1989 r. i co z tamtą literaturą ma wspólnego Lukas Podolski? Maciej Wiśniewski zapytał o to współautorkę książki dr Renatę Makarską z uniwersytetu w Tybindze.
Poradnik radia Funkhaus Europa
Damy radę!
Obrońca z urzędu
Jak załatwić obrońcę z urzędu? Komu i w jakich sytuacjach przysługuje w Niemczech obrona z urzędu?
Uczyć języka i tożsamości
Lilianna Barejko-Knops dla polskiej redakcji FHE
W Ostródzie na Mazurach rozpoczyna się IV Światowy Zjazd Nauczycieli Polonijnych. Pedagodzy ze wszystkich kontynentów będa na nim zastanawiac się, jak uczyć polskiego w różnych częściach świata Polaków, którzy często po polsku w ogóle nie mówią. Z takim zjawiskiem mamy również do czynienia w Niemczech – mówi w rozmowie z Maciejem Wiśniewskim Lilianna Barejko-Knops – przewodnicząca Związku Nauczycieli Języka Polskiego i Pedagogów w Niemczech.
Praca, którą kocham
Gosia Kudoll – polska położna w Berlinie
Praca jest dla niej pasją i powołaniem. Żeby móc ją wykonywać w Niemczech, musiała powtarzać edukację, bo jej polski dyplom nie został uznany. Ale ta długa i trudna droga doprowadziłą ją do miejsca, o którym mówi: „Jestem tu szczęśliwa”. Gosia Kudoll – polska położna opowiada o swojej pracy Maciejowi Wiśniewskiemu przy okazji Światowego Dnia Położników i Położnych.
Przepytuje Jacek Tyblewski
Interwiu
Maria i Czesław Gołębiewscy
Mała Polska w Oberhausen – tak o Restauracji Gdańska mówią jej właściciele, Maria i Czesław Gołębiewscy. Przyjechali do Niemiec w 1990 roku. Dziesięć lat później założyli restaurację, która obecnie jest nie tylko największą polską restauracją w Niemczech, ale przede wszystkim ważnym ośrodkiem kultury. Za organizację życia polonijnego Maria i Czesław Gołębiewscy zostali laureatami nagrody Polonicus 2013.
Proces pod specjalnym nadzorem
Terrorystka z NSU na ławie oskarżonych
To jeden z najgłośniejszych procesów ostatnich lat w Niemczech. Nie tylko ze względu na oskarżonych – Beate Zschäpe z neonazistowskiej grupy NSU i jej pomocników. Także ze względu na zamieszanie związane z rozdziałem akredytacji dziennikarskich. Wśród redakcji relacjonujących rozpoczęty dziś proces z sali sądowej w Monachium jest również jedna polska – Polonium z monachijskiego radia Lora. Maciej Wiśniewski rozmawiał z jej szefem Robertem Konatem.
Ze smartphonem po śladach historii
Robotnicy przymusowi oprowadzają po Berlinie
Pół miliona robotników przymusowych pracowało w Berlinie podczas drugiej wojny światowej. Wsród nich wielu Polaków. Ich historię można teraz poznać spacerując po mieście ze smartphonem. Aplikację przygotowało stowarzyszenie Berlińskie Warsztaty Historyczne. Relacja Moniki Stefanek.
Prognoza kultury
Propozycje na maj 2013
W każdy pierwszy czwartek miesiąca, kulturoznawca Piotr Olszówka poleca na falach Funkhaus Europa wystawy, spektakle teatralne, seanse filmowe i inne wydarzenia kulturalne w Niemczech.
Poradnik radia Funkhaus Europa
Damy radę!
Odszkodowania za spóźnienia pociągów
W dzisiejszym odcinku poradnika powiemy jakie rekompensaty za spóźnienia pociągów przysługują nam w Niemczech i w Polsce oraz jak je uzyskac? Posłuchaj relacji Macieja Wiśniewskiego
Polaka do pracy zatrudnię!
2 lata po otwarciu rynku pracy
Dwa lata temu Niemcy otworzyły rynek pracy dla Polaków. Co zmieniło się od tego czasu? Czy Polacy wciąż są chętni do wyjazdu? Posłuchaj rozmowy z Moniką Fijarczyk z Poradni dla pracowników oddelegowanych do pracy w Niemczech oraz relacji Katarzyny Tuszyńskiej z Wojewódzkiego Urzędu Pracy w Gdańsku
Tutaj mamy więcej możliwości
Muzyczna przygoda w Niemczech
Ona jest skrzypaczką, on organistą. Poznali się na studiach muzycznych w Gdańsku. Dziś tworzą duet nie tylko na scenie, ale i w życiu. Przyjechali do Berlina, by tu spróbowac swych sił. O muzycznej drodze, sztuce improwizacji, grze w kościołach katolickich i protestanckich opowiadają w rozmowie z Moniką Sędzierską.
Hip-hop łączy ludzi
Raper Azyl w studiu FHE
Przyjechał do Niemiec w wieku 4 lat. Jako nastolatek fascynował się amerykańskim i polskim hip-hopem i zaczał tworzyć teksty. W ubiegłym roku nagrał z Peją utwór „Radio Wolna Europa”. Obecnie pracuje nad debiutanckim albumem "Leben eines Fighters". Z Pawłem Kaczmarkiem czyli raperem Azylem rozmawiała Monika Sędzierska.
Problemem są organizacje polonijne
Sympozjum w Akwizgranie
W Akwizgranie już po raz piąty wręczona została nagroda Polonii w Europie – „Polonicus”. Jej laureatami zostali w tym roku prof. Wiesław Miodunka, Basil Kerski, Maria i Czesław Gołębiewscy oraz Andrzej Wajda. Przedtaktem uroczystości wręczenia nagród było polsko-niemieckie i polonijno-niemieckie sympozjum, na którym była Elżbieta Stasik.
Interwiu
Adwokat Stefan Hambura
Urodził się w Gliwicach, studiował w Bonn, mieszka i pracuje w Berlinie. Jego nazwisko kojarzy się z Jugendamtami i Smoleńskiem, ale jego działalnośc jest bardzo szeroka. Nie pokazuje się bez charakterystycznych okularów. Gościem Jacka Tyblewskiego jest adwokat Stefan Hambura.
Trzeba być wytrwałym
Prof. Janusz Filipiak, prezes spółki Comarch
Comarch otwiera dziewiątą filię w Niemczech. Jedna z największych polskich spółek w branży IT jest już znanym graczem na międzynarodowym rynku. Tomasz Kycia rozmawiał z założycielem i prezesem firmy prof. Januszem Filipiakiem o nowej siedzibie w Dreźnie, strategii spółki i o tym, czy Comarch przedłuży sponsoring klubowi 1860 München.
Poradnik radia Funkhaus Europa
Damy radę!
Studia w Polsce
Z roku na rok rośnie liczba zagranicznych studentów w Polsce. Jakie warunki trzeba spełnić, by móc studiować na polskich uczelniach? Jakie dokumenty i gdzie trzeba przedstawić? Na te i inne pytania Monika Sędzierska odpowiada w dzisiejszym odcinku poradnika.
Tłumaczenie to nałóg
Polsko-niemiecki sztamtysz tłumaczy
Tłumacze – to dzięki nim poznajemy dzieła polskich i niemieckich autorów, które trafiają na półki z książkami. Ci bohaterowie drugiego planu najczęściej pracują w domowym zaciszu w otoczeniu słowników. W Berlinie regularnie spotykają się, aby wymienić doświadczenia. Ale i przy tej okazji pracują, bo – jak mówią – tłumaczenie jest ich nałogiem. Maciej Wiśniewski uczestniczył w spotkaniu "sztamyszu tłumaczy" w księgarni Buchbund.
Masz pomysł? Zgłoś się!
Jugendwerk czeka na projekty
Pokazy filmowe, przedstawienia teatralne, koncerty i wystawy, konkursy wiedzy o Polsce i Niemczech - to tylko niektóre projekty w ramach tzw. akcji dzień.de | der-tag.pl przeprowadzanej przez Polsko-Niemiecką Współpracę Młodzieży. Udział może wziąć każdy, od zera do stu lat, mówi w rozmowie z Tomaszem Kycią koordynator projektu Anna Lechowicz.
Gdzie się podziały polskie filmy?
Kino z Polski głównie w obiegu festiwalowym
W Polsce kręci się coraz więcej filmów, jednak trudno wymienić choćby jeden tytuł, który cieszyłby się w ostatnich latach powodzeniem w Niemczech. W kinach królują produkcje amerykanskie, a filmy z kraju sąsiada rzadko trafiają na ekrany. Co sprawia, ze polskie produkcje nie mogą przebić się na zagraniczny rynek? Sprawdzała Monika Stefanek.
Dokąd zmierza Polonia w Niemczech?
Apel o jedność a wykluczanie rozmówców
Obawiam się, że rząd niemiecki wykorzystuje podziały w ramach Polonii w Niemczech – mówi na antenie FHE Adam Lipiński, przewodniczący sejmowej Komisji Łączności z Polakami za Granicą, która w Berlinie spotkała się z przedstawicielami niemieckiej Polonii. Ale nie wszystkie zainteresowane organizacje były na to spotkanie zaproszone. Bogusław Fleck, twórca portalu polacywberlinie.de twierdzi, że część działaczy celowo została wykluczona. Z przewodniczącym komisji, posłem Adamem Lipińskim (PiS) i Bogusławem Fleckiem z portalu polacywberlinie.de rozmawiał Tomasz Kycia.
Porozmawiajmy o Europie
Donald Tusk i Angela Merkel
Angela Merkel i Donald Tusk wzięli udział w berlińskiej prezentacji najnowszej biografii szefowej niemieckiego rządu pt. "Kanclerz i jej swiat". Oboje przywódcy debatowali o przyszłości Europy, ale ich rozmowa dotyczyła też poszanowania prawdy historycznej oraz ... polskich piłkarzy w Bundeslidze. Posłuchaj relacji Macieja Wiśniewskiego.
Poradnik radia Funkhaus Europa
Damy radę!
Formalności spadkowe
Prędzej czy później większość z nas zetknie się z przypadkiem śmierci w rodzinie i trudnymi paragrafami regulującymi prawo i obowiązek do spadku. Jakie formalności trzeba załatwić, aby mieszkając w Niemczech objąć spadek w Polsce? Odpowiedź na to i inne pytania wokół spadku w tym wydaniu "Damy radę!"
Moda w naturze
Nowe trendy ogrodnictwa
Wiosna na dobre zagościła w naszej części Europy. Czas najwyższy, aby po zimie doprowadzić do porządku ogródek, działkę lub balkon. Co jest modne w tym sezonie, sprawdzała na Brandenburskiej Wystawie Ogrodniczej 2013 Monika Stefanek.
Komponowanie na żywo
Wacław Zimpel
"Dźwiękami stworzyć przejrzystą myśl" - takich słów może użyć jedynie ktoś z klasycznym wykształceniem i improwizatorskim kunsztem. Klarnecista Wacław Zimpel bez wątpienia skupia w sobie te dwie cechy. Właśnie ukazała się płyta "Stone Fog" polsko-niemieckiego "Wacław Zimpel Quartet".
Polski wirtuoz z Kanady
Jan Lisiecki
Jan Lisiecki urodził się w 1995 roku w Calgary. Naukę gry na fortepianie rozpoczął w wieku 5 lat. Zadebiutował koncertem z orkiestrą w wieku 9 lat. Mimo młodego wieku ma już na koncie kilka prestiżowych nagród i nazywany jest przez krytyków "unikalnym talentem". Z Janem Lisieckim spotkał się Arkadiusz Łuba.
Śpiew to zdrowie
Józef Wilkosiński
Od prawie ćwierćwiecza polsko-niemiecki chór "Spotkanie" z Berlina skupia amatorów wspólnego śpiewu. Józef Wilkosiński jest kierwonikiem artystycznym od początku istnienia chóru i twierdzi, że wspólne śpiewanie, to sposób na życie.
Noblistka jedzie do Polski
Hertha Müller
Co myśli niemiecka noblistka o Polsce? Na ile jej własne przeżycie komunizmu w Rumunii a później utraty ojczyzny i wyjazdu do Niemiec wpłynęły na literaturę i postrzeganie świata? Dorota Danielewicz-Kerski rozmawiała z Herthą Müller tuż przed jej podróżą do Polski. Pisarka spotka się z czytelnikami w Krakowie i Wrocławiu.
Jahrbuch Polen 2013
O pracowitych Polakach
Aktualne wydanie rocznika Niemieckiego Instytutu Spraw Polskich w Darmstadt poświęcone jest polskiemu rynkowi pracy. Ukazuje ono zróżnicowane poglądy na tematy związane ze światem pracy, zatrudnieniem i systemem ubezpieczeń społecznych. Z dr Andrzejem Kałużą z Deutsches Polen-Institut rozmawiał Adam Gusowski.
40 lat minęło
DPG Berlin świętuje urodziny
Politycy, dyplomaci, naukowcy, artyści – długo można by wymieniać gości, którzy w niedzielę przybyli do Werkstatt der Kulturen na jubileusz 40-lecia Polsko-Niemieckiego Towarzystwa w Berlinie. Na uroczystości była Monika Stefanek.
Ziemia niczyja
Polsko-niemiecki spektakl w Bonn
„Ziemia niczyja” – to tytuł spektaklu, który w tych dniach można zobaczyć na jednej z bońskich scen teatralnych. To próba spojrzenia na stosunki polsko-niemieckie oczyma dzisiejszego młodego pokolenia Polaków i Niemców. Ale jak mówi Maciejowi Wiśniewskiemu współautorka sztuki Julia Holewińska, nawet oni nie potrafią oderwać się od historii.
Po pierwsze gospodarka
Stan polsko-niemieckich stosunków ekonomicznych
W ubiegłym roku handel między Polską a Niemcami pozostał na rekordowym poziomie z 2011 roku, mimo znacznie gorszej koniunktury. Takie wnioski płyną z konferencji zorganizowanej przez ambasadę RP w Berlinie, na której była Monika Sędzierska.
Interwiu
Christian Schröter
Christian Schröter jest przewodniczącym Towarzystwa Polsko-Niemieckiego w Berlinie. Towarzystwo świętuje na dniach swoje czterdziestolecie, Christian Schröter natomiast swoje 70 urodziny. Jacek Tyblewski zapytał go o zmiany w stosunkach polsko-niemieckich na przełomie ostatnich czterech dekad.
Polskie rockandrollowe serce
Priscilla Sucks podbija Niemcy
Ostre, rockowe gitary i chwytliwe, przebojowe melodie – to recepta na sukces berlińskiego zespołu Priscilla Sucks. Jego energetyczne koncerty i debiutancki album „Stereotype Me” zbierają świetne recenzje także dzięki pochodzącej z Polski wokalistce Ewie Żurek. Maciejowi Wiśniewskiemu Ewa opowiedziała o karierze grupy i o tym, jak czuje się w Niemczech Polka, która tutaj musiała uczyć się polskiego.
Poradnik radia Funkhaus Europa
Damy radę!
Leczenie w Polsce
Coraz więcej Niemców a także Polaków mieszkających w Niemczech decyduje się na wizytę u lekarza w Polsce. Często łatwiej o termin, a przy okazji taniej. Ale w jaki sposób w niemieckiej kasie chorych otrzymać zwrot kosztów leczenia w Polsce? Sprawdził Maciej Wiśniewski.
Ekstremalne doznania
Droga jako cel
Jacek „Wiosna” Stryczek, polski ksiądz od kilku lat organizuje ekstremalną drogę krzyżową, czyli swoisty duchowy maraton, pokonując 50 km oraz własne słabości. Ekstremalna droga krzyżowa organizowana jest także poza granicami Polski. Szczegóły w relacji Marty Kupiec.
Piotr Piaszczyński poleca
"Wyrok" Mariusza Zielke
Mariusz Zielke jest właściwie dziennikarzem śledczym i gospodarczym. Pracował w dzienniku "Puls Biznesu". Zdobył nagrodę Grand Press w kategorii "dziennikarstwo śledcze" za cykl publikacji o giełdowych zmowach. Wydana w ubiegłym roku wyraźnie autobiograficzna powieść pt. "Wyrok" to jego debiut literacki. Debiut pod lupę wziął Piotr Piaszczyński.
Berlińska piłka
w biało-czerwone łaty
W Berlinie powstał drugi już klub piłkarski – FC Polonia Berlin. Amatorska drużyna ma nie tylko ambicje sportowe, ale przede wszystkim chce integrować berlińską Polonie. Podobne przesłanie realizuje istniejąca już od 25 lat polska drużyna Olimpia w Berlinie. Marta Kupiec rozmawiała ze sportowcami obu klubów.
Wojna o film
Antysemicki wizerunek Polaków
W ubiegłym tygodniu telewizja ZDF wyemitowała trylogię "Unsere Mütter, unsere Väter. W wojennym tryptyku pojawia się antysemicki obraz Polaków. Po czterogodzinnej projekcji Adam Gusowski zapytał historyka Roberta Trabę co właściwie zobaczyli?
Dzielę się swoją fascynacją
Nagroda im. Karla Dedeciusa dla Jakuba Ekiera
Wybitny tłumacz, eseista i redaktor, Jakub Ekier otrzymał tegoroczną Nagrodę im. Karla Dedeciusa. Przyznawana przez Fundację im. Roberta Boscha, wyróżnia polskich tłumaczy literatury niemieckojęzycznej i niemieckich tłumaczy literatury polskiej. Równorzędne wyróżnienie dostał niemiecki tłumacz poezji Tadeusza Różewicza - Bernhard Hartmann. Z Jakubem Ekierem rozmawiał Adam Gusowski.
Bez paniki
20 lat polskiego teatru młodzieżowego z Berlina
„Bez paniki” – to nazwa amatorskiego teatru działającego przy Polskim Towarzystwie Szkolnym „Oświata”. W tym roku obchodzi on jubileusz 20-lecia działalności. Maciej Wiśniewki rozmawia z jego kierownikiem artystycznym Przemysławem Walkowiczem o sile, z jaką teatr przyciąga młodych ludzi i o nowym spektaklu zespołu „Bez paniki”.
Poradnik radia Funkhaus Europa
Damy radę!
Podwójne zameldowanie
Wielu Polaków posiadających stałe zameldowanie w Niemczech, ma również stały meldunek w Polsce. Czy jest to zgodne w prawem? Czy można mieć więcej niż jeden meldunek stały? A jeśli ktoś nie ma zameldowania w Polsce, to czy może wyrobić polski dowód osobisty? Pyta Monika Sędzierska.
Ludzie dają mi energię
Agata Koch – inicjatorka SprachCafe
Towarzyskie spotkania, nieformalna szkółka językowa, a może oddolna inicjatywa obywatelska? Trudno jednoznacznie określić, czym jest SprachCafe. Ale z pewnościa jest to sposób na poznanie się ludzi zainteresowanych Polską i chcących uczyć się polskiego w nieformalnej, niezobowiązującej atmosferze. Z pomysłodawczynią SprachCafe Agatą Koch rozmawiał Maciej Wiśniewski.
Przewodnik – przyjaciel w podróży
Autorzy przewodników Magdalena Niedzielska i Jan Szurmant
Ona pracuje jako fotograf i tłumacz. On, urodzony w Wiesbaden, uczy niemieckiego, jest dziennikarzem i muzykiem. Oboje mieszkają razem w Krakowie i piszą przewodniki turystyczne. Ich przewodniki po Krakowie i Warszawie zostały uznane na targach turystycznych ITB za najlepsze niemieckojęzyczne przewodniki po Polsce. Maciej Wiśniewski zapytał Magdalenę Niedzielską i Jana Szurmanta, jak powstaje dobry przewodnik.
Polskie ślady w Berlinie
Berlińczycy poznają polski wymiar stolicy
Wzięli tydzień urlopu, by poznać historię Polski i polskie oblicze Berlina. Grupa 25ciu Niemców przez pięć dni uczestniczy w seminarium „Dobrzy sasiedzi, obcy przyjaciele? Polski Berlin”. Większość z nich nie ma żadnych zwiazków z Polską, niektórzy nigdy tam nawet nie byli. Dlaczego więc Polska ich interesuje? Uczestników seminarium zapytała o to Monika Stefanek.
Interwiu
Bogumił Jarema Jarecki
Jest przedstawicielem najnowszej fali polskiej emigracji do Niemiec. W Berlinie prowadzi studio graficzne Grafik-Input. Jest również pomysłodawcą, twórcą i twarzą działającej od stycznia polskiej telewizji internetowej Metropolska.tv. A mieszkańcy Berlina znają go z wielu innych imprez polonijnych. Bogumił Jarema Jarecki jest gościem Jacka Tyblewskiego.W każdy poniedziałek dla „Interwiu” z mikrofonem w ręce znanych i lubianych, ciekawych i intrygujących odwiedza i przepytuje Jacek Tyblewski.
Po polsku przez internet
Edukacja dla polskich dzieci za granicą
Dostęp do nauki po polsku to jeden z podstawowych problemów Polaków za granicą. Teraz polskie dzieci przebywające poza granicami kraju, także w Niemczech, mogą uczyć się języka polskiego i innych przedmiotów przez internet. Szkoły Internetowe Libratus oferują naukę za darmo, a korzystać z niej mogą dzieci klas podstawowych i gimnazjum z każdego miejsca na świecie. O projekcie Maciejowi Wiśniewskiemu opowiada Piotr Wilk z Libratusa.
Nowe stypendium
im. Albrechta Lemppa
Fundacja Współpracy Polsko-Niemieckiej, Instytut Książki i Literarisches Colloquium Berlin powołali Stypendium im. Albrechta Lemppa dla pisarzy i tłumaczy polskiej i niemieckiej literatury. O szczegóły Tomasz Kycia zapytał Joannę Czudec, kierownik biura fundacji w Berlinie.
Inspiracja z Berlina
Muzeum Historii Żydów Polskich powstaje w Warszawie
Już za miesiąc - 19 kwietnia, w 70-tą rocznicę wybuchu powstania w Getcie Warszawskim – rozpocznie swoją działalność Muzeum Historii Żydów Polskich. Nad koncepcją muzeum pracowała grupa ponad stu historyków, także niemieckich. Warszawską placówkę finansowo wsparł również niemiecki rząd. Marta Kupiec szukała niemieckich inspiracji na placu budowy Muzeum Historii Żydów Polskich na warszawskim Muranowie.
Mój najpiękniejszy wiersz
Celina Muza zaprasza do konkursu
Napisałeś wiersz? Chcesz się nim podzielić z większą publicznością? Stowarzyszenie Polnische Frauen in Wirtschaft und Kultur e.V. oraz Polskie Towarzystwo Szkolne "Oświata" ogłaszają konkurs literacki dla dzieci i młodzieży z Niemiec na najciekawszy własny wiersz. Szczegóły wyjaśnia Celina Muza, chansonistka i przewodnicząca jury konkursu, którą Tomasz Kycia namówił do zaśpiewania w studiu.
Studia w Polsce – praca w Niemczech
... czyli sposób na naukę i życie
Wielu polskich studentów marzy o studiach za granicą. Wielu wyjeżdża za granicę do pracy. Coraz więcej młodych Polaków studiuje jednak w ojczyźnie, ale żeby sfinansować edukację, pracuje za granicą – także w Niemczech. Bo tu, jak mówią, łatwiej o pracę niż w Polsce. Marta Kupiec rozmawiała z parą studentów, którzy studiują w Polsce, a pracują w Niemczech.
Apel o wsparcie
Bernard Gaida z mniejszości niemieckiej w Polsce
"Jako Niemcy w Polsce apelujemy do osób decyzyjnych w Niemczech, aby nie tylko kontynuować wsparcie, ale także rozbudować je o nowe strategie" zaapelowała mniejszość niemiecka podczas posiedzenia zarządu Związku Niemieckich Stowarzyszeń Społeczno-Kulturalnych w Polsce, które po raz pierwszy w historii odbyło się w Berlinie. O jakie nowe strategie chodzi? Tomasz Kycia zapytał o to przewodniczącego zarządu Bernarda Gaidę.
Skradziona tożsamość
Jak wywiad PRL podmieniał ludzi
Film dziennikarki Róży Romaniec "Meine Familie und der Spion" dla telewizji ARD pokazuje, jak wywiad PRL zamieniał tożsamość niemieckich dzieci urodzonych w Polsce, by w przyszłości pod ich nazwiskiem wysyłać do RFN swoich agentów. W rozmowie z Tomaszem Kycią autorka opowiada o tym, dlaczego nakręciła ten bardzo osobisty film
Przejścia i powroty
Nowa polska wystawa w Berlinie
Wspomnienia z dzieciństwa mają niezwykłą siłę. Wspólne jedzenie posilków, wyprawy do lasu na grzyby, przedmioty od lat używane w rodzinie, które nawet po latach potrafią uruchomić lawinę refleksji. Niezwykłą wystawę „Przejścia i powroty” (niemiecki tytul „Alt vertrautes – neu entdecken”) można do końca czerwca oglądać w Muzeum Kultur Europejskich w Berlinie-Dahlem, które odwiedziła Moniki Stefanek.
Poradnik radia Funkhaus Europa
Damy radę!
Polska tv w Niemczech
Wiele serwisów internetowych oferuje możliwość oglądania polskich programów telewizyjnych w sieci. Jak odróżnić legalne od nielegalnych i jakie konsekwencje grożą za oglądanie polskiej tv w Niemczech "na czarno"? Posłuchaj Macieja Wiśniewskiego
Nowy prezes
dr Bogdan Miłek poprowadzi Kogres Polonii Niemieckiej
Dr med. Bogdan Miłek został nowym przewodniczącym Kongresu Polonii Niemieckiej. Co z tego wynika dla Polonii? Zapytał o to Tomasz Kycia.
Dyskusje i przyjaźnie
Spotkania w księgarni Buchbund
Minęła pierwsza rocznica Dykusyjnego Klubu Książkowego do spraw Tematów Trudnych O!buch, który mieści się w polsko-niemieckiej księgarni Buchbund w Berlinie. Spotkania coraz bardziej nabierają formę salonu literacko-kulturalno-politycznego dla Polaków i Niemców. Tomasz Kycia gościł w studiu inicjatorów - dr Magdalenę Waligórską i Marcina Piekoszewskiego.
Polski żużel w Bundeslidze
Wolfslake Falubaz Berlin
Falubaz Zielona Góra i Wolfslake spod Berlina podpisali umowę o współpracy i wystawią w tym sezonie bundesligi pierwszą w historii polsko-niemiecką drużynę: Wolfslake Falubaz Berlin. Cel: popularyzacja tej dyscypliny w Niemczech i... mistrzostwo Niemiec. Posłuchaj relacji Moniki Stefanek.
Poradnik radia Funkhaus Europa
Damy radę!
Zakupy w internecie
Zakupy w internecie stają się coraz popularniejsze - na co trzeba zwrócić uwagę, aby były również bezpieczne? Posłuchaj relacji Macieja Wiśniewskiego
Adam...
rysuje humor!
"Nie jestem workoholikiem, tak sobie rysuję" twierdzi Adam Trepczyński, pseudonim artystyczny Adam, satyryk i karykaturzysta. Mimo to jego prace ukazują się reguralnie w czasopismach, a w księgarniach można kupić dwa tomy jego humorystycznych rysunków. Adam był gościem Adama (Gusowskiego).
Wesprzemy Polonię
Jerzy Margański, nowy ambasador Polski w Niemczech
Jerzy Margański jest nowym ambasadorem Polski w Niemczech. Adam De Nisau zapytał Jerzego Margańskiego o sprawy dotyczące Polaków w Niemczech.
Interwiu
Steffen Möller
"Nowy rok 2013 ma być dla mnie rokiem odkrywczym! Chcę podróżować po Polsce, po Europie, po świecie i odkrywać nowe kraje, nowe mentalności i nowe tematy. Wasz Steffek"- tak na swojej stronie internetowej napisał znany i lubiany aktor i autor Steffen Möller. Co może kryć się za tą zapowiedzią scenicznej przerwy, a co kryje się za osobą Steffena Möllera? Kim jest "wasz Steffek" poza sceną? Rąbka tejemnicy uchylił Steffen Möller w długiej i szczerej rozmowie z Jackiem Tyblewskim. Rozmowa otwiera również nasz nowy cykl pt. "Interwiu". W każdy poniedziałek dla „Interwiu” z mikrofonem w ręce znanych i lubianych, ciekawych i intrygujących odwiedzać i przepytywać będzie Jacek Tyblewski.
Kukuryku w Berlinie
Jak załozyć polsko-niemieckie przedszkole?
W Niemczech działa ponad 700 dwujęzycznych przedszkoli, które najczęściej powstają z inicjatywy rodziców. Polsko-niemieckie placówki znajdują się m.in. w Kolonii, Berlinie i Monachium. Jednak o miejsce w takim przedszkolu wcale nie jest łatwo. Jak wygląda organizacja takiego przedsiewzięcia?- opowiadają Elżbieta Składanek i Karolina Kuszyk, inicjatorki polsko-niemieckiego przedszkola w Berlinie/ Prenzlauer Berg.
Mam sentyment do przedwojennych śpiewaczek
Tenor Karol Ciepłucha (Bettley) w FHE
Studiował w Wyższej Szkole Muzycznej im. Hansa Eislera w Berlinie. Prywatne lekcje pobierał u Haliny Mickiewiczówny, słynnej śpiewaczki operowej. Dziś Karol Ciepłucha (Bettley) wystepuje na niemieckich scenach. Z tenorem rozmawiała Monika Sędzierska
Darmowe zakupy!
Żywność ze śmietnika
Freeganizm jest więcej niż tylko jedzeniem za darmo. Ten ruch skupia ludzi krytycznie odnoszących się do nadprodukcji i marnowania żywności. Adam Gusowski spotkał w Berlinie dwóch zwolenników freeganizmu Z Polski.
Wsiąść do pociągu
Stan polsko-niemieckich połączeń kolejowych
Kiedy szybciej dostaniemy się z Berlina do Wrocławia albo Szczecina? Narazie dyskutują eksperci i politycy. W niemieckiej ambasadzie w Warszawie zorganizowano spotkanie poświęcone transgranicznemu ruchowi kolejowemu między Polską a Niemcami. Hermann Schmidtendorf przekonał się, że tyle jest rozwiązań i postanowień, co uczestników debaty.
Wirtualna Polska po niemiecku
Kim są twórcy portali?
Niemcy mało wiedzą o Polsce i się nią nie interesują. Od tej dość rozpowszechnionej opinii, są jednak wyjątki. To Niemcy, którzy z różnych powodów nie tylko Polską sią interesują i wiele o niej wiedzą, ale również chcą się swoją wiedzą dzielić. Robią to z pasją i zaangażowaniem przez internet – na niemieckojęzycznych portalach i blogach poswieconych Polsce. Kim są ci ludzie i czym ujęla ich Polska, sprawdzał Maciej Wiśniewski.
Jaka historia Śląska?
Spór o wystawę
Od kilku miesięcy trwa spór o koncepcję wystawy stałej w budowanym właśnie Muzeum Śląskim w Katowicach. Ma ona opowiedzieć historię Śląska, ale krytycy zarzucają autorom scenariusza antypolską i proniemiecką narrację. Jak opowiadać o Śląsku? Na czym polega aktualny spór? Jakie są mocne a jakie słabe strony planowaje wystawy? Tomasz Kycia zapytał o to historyka, ks. prof. Jerzego Myszora.
Komik czy prowokator?
Satyryk Marek Fis śmieszy i polaryzuje
„Ostblocklatino - ein Pole legal in Deutschland” – tym show Marek Fis - komediant polskiego pochodzenia - podbija Niemcy. Program bazuje na powtarzanych od lat stereotypach o Polakach i Niemcach, a opowiadane na scenie żarty nie mają nic wspólnego z polityczną poprawnością. Amatorów dosadnych dowcipów jednak nie brakuje. Na występy Fisa przychodzą tłumy, a publiczność – polska, niemiecka i międzynarodowa - zrywa boki. „Ostblocklatino” obejrzała w Berlinie Monika Stefanek.
Po co o tym mówić?
Brunatna przeszłość Völklingen
Hermann-Röchling-Höhe to jedna z dzielnic miasta Völklingen w Kraju Saary. Jej patron był przemysłowcem, który w latach 30-tych i 40-tych stawiał tam fabryki, zakładał szkoły i budował drogi. Ale był również zbrodniarzem wojennym, odpowiedzialnym za śmierć tysięcy robotników przymusowych, których transporty organizował. Dlaczego tyle lat po wojnie dzielnica nosi imię nazisty i dlaczego nikomu w Völklingen zdaje się to nie przeszkadzać? Adam Gusowski opowiada o tym Maciejowi Wiśniewskiemu.
Cyborgi z przyszłości
Grzegorz Olszówka z duetu WassBass
Genialny niemiecki hałas w stylu science-fiction. Tak swoją muzykę na stronie internetowej określa grupa WassBass. Ten hałas jest tak naprawdę polsko-niemiecki, bo w skład duetu wchodzą obsługujący komputery Grzegorz Olszówka oraz wokalista Nico znany z berlińskiej rapowej formacji K.I.Z. Razem pod szyldem WassBass nagrali płytę „The Germans From The Future”. Jacy są Niemcy z przyszłości? – Grzegorz Olszówka zdradza Maciejowi Wiśniewskiemu.
Interwiu
Prof. Mieczysław Tomala i Karin Tomala
„Niemcy – moją pasją” – to tytuł dostępnej również w Niemczech autobiografii prof. Mieczysława Tomali. Jest on nie tylko znawcą tematyki polsko-niemieckiej, ale też człowiekiem, który w ciągu ostatnich ponad 50-ciu lat relacje między oboma krajami współtworzył. Były dyplomata, naukowiec i niemcoznawca prof. Mieczysław Tomala oraz jego żona sinolog Karin Tomala są gośćmi Jacka Tyblewskiego.
Poradnik radia Funkhaus Europa
Damy radę!
Mandaty w Polsce – płacić czy nie?
Na polskich drogach pojawia się coraz więcej fotoradarów. Kto przekroczy dozwoloną prędkość, temu fotoradar zrobi zdjęcie i dostanie mandat. Chyba, że ... jeździ samochodem na niemieckich tablicach rejestracyjnych. Czy to oznacza, że tacy kierowcy są w Polsce bezkarni? Za co muszą płacić mandaty i kto może je egzekwować? O tym w dzisiejszym wydaniu poradnika.
Życie poświęciłem muzyce
Rozmowa z Szymonem Kowalskim
Wszystkie drogi prowadzą do... muzyki – twierdzi jeden z najbardziej obiecujących polskich pianistów młodego pokolenia, Szymon Kowalski. Teraz muzyczna droga zaprowadziła go do Drezna. O swoich planach w Niemczech opowiada w rozmowie z Moniką Sędzierską
Zaczynają od zera
Artur Wichniarek o Polakach w Bundeslidze
Niemiecka liga od dziesięcioleci jest magnesem dla polskich piłkarzy. Niektórzy, jak trio z Borussii Dortmund, są idolami kibiców. Inni, jak Arek Milik z Bayeru Leverkusen, stawiają na niemieckich boiskach pierwsze kroki. Co powinni zrobić, żeby osiągnąć sukces w Bundeslidze? Przede wszystkim zapomnieć, że w Polsce byli gwiazdami. Tutaj wszystko zaczyna się od nowa – mówi Artur Wichniarek, były zawodnik Arminii Bielefeld i Herthy Berlin, w rozmowie z Adamem Gusowskim.
Wygrać kadrem
Operator Wojciech Staroń
"Polski operator potrafi nakręcić cały film. I to w pojedynkę" mówi wielokrotnie nagrodzony między innymi Srebrnym Niedźwiedziem na Międzynarodowym Festiwalu Filmowym Berlinale polski operator Wojciech Staroń. Z Wojciechem Staroniem podczas festiwalu Filmland Polen – Kosmopolici w Hanowerze rozmawiała Grażyna Słomka.
Interwiu
Barbara Ur i Andrzej Piwarski
"Abstrakcja w plastyce to jak przenikające się dźwięki w muzyce" wyjaśnia Andrzej Piwarski a Barbara Ur mu oczywiście zaprzecza. Jacek Tyblewski spotkał parę konsekwentnych artystów, nauczycieli, animatorów kultury, niegdyś zaangażowanych politycznie działaczy opozycyjnych na emigracji. O swoim życiu prywatnym, zawodowym i politycznym opowiadają w "Interwiu".
Piotr Piaszczyński poleca
"Morfina" Szczepana Twardocha
„Rzecz bliska arcydziełu” – na to miano zasługuje według Piotra Piaszczyńskiego najnowsza powieśc Szczepana Twardocha. Za „Morfinę” pisarz otrzymał kilka dni temu Paszport Polityki za rok 2012 w kategorii literatura.
Poradnik radia Funkhaus Europa
Damy radę!
Życie w Niemczech, pogrzeb w Polsce
Wielu rodaków, którzy mieszkają w Niemczech, życzy sobie, aby zostać pochowanym w Polsce. W takim przypadku rodzina musi nie tylko zorganizować pogrzeb, ale również transport zwłok przez granicę. Jakie dokumenty trzeba posiadać, jakie formalności trzeba załatwić, w czym mogą pomóc zakłady pogrzebowe i ile kosztuje pogrzeb wraz z przewozem zwłok? Radą służy Maciej Wiśniewski.
O szermierce i modelce
Rozmowa z Moniką Sozańską
Prasa ochrzciła ją mianem najpiękniejszej szpadzistki w Niemczech, ale Monika Sozańska nie zapomina również o polskich korzeniach.Od 19 lat trenuje szermierkę, a jej marzeniem jest udział w Igrzyskach Olimpijskich w Rio de Janerio w 2016. O pochodzeniu, karierze sportowej i pracy jako modelka opowiedziała w rozmowie z Moniką Sędzierską
Pomysły rodzą się niechcąco
Nagroda A. von Chamisso dla Matthiasa Nawrata
„Do tej pory moje polskie pochodzenie nikogo nie interesowało” – zwierza się na antenie Funkhaus Europa Matthias Nawrat, tegoroczny laureat nagrody promocyjnej im. Adalberta von Chamisso. Z autorem wyróżnionej powieści „Wir zwei allein” rozmawiała Monika Sędzierska
Interwiu
Barbara Rejak
Tym razem w cyklu „Interwiu” gościmy Barbarę Rejak – przewodniczącą Polskiego Towarzystwa Szkolnego „Oświata” i doradcę w nowym projekcie dla młodzieży z rodzin imigranckich. W ramach projektu „Kumulus” Barbara Rejak pomaga młodym ludziom znaleźć własną drogę życiową po zakończeniu nauki i realizować swoje marzenia. W jaki sposób – o tym opowiedziała Jackowi Tyblewskiemu.
Kraszewski zaprasza
Stała polska wystawa w Dreźnie
Po dwóch latach przerwy, długich bojach i staraniach pracowników, Muzeum Kraszewskiego w Dreźnie ma nową stałą ekspozycję. Jaką wartość dla Niemców ma to jedyne polsko-niemieckie muzeum, dyrektor Joanna Magacz opowiada w rozmowie z Tomaszem Kycią. Relację z otwarcia wystawy przygotowała Monika Stefanek
Poradnik radia Funkhaus Europa
Damy radę!
Ułatwienia w rozliczaniu podatków
Od początku stycznia w Niemczech łatwiej rozliczamy podatki. Między innymi za sprawą nowego systemu elektronicznego ELSTER. Zmiany zaszły też w rozliczeniu pracowników wykonujących tzw. "minijob". Więcej w poradniku przygotowanym przez Monikę Sędzierską.
Roboty ręczne
Polacy na Berlin Fashion Week
W stolicy Niemiec trwa międzynarodowy tydzień mody, na który składają się pokazy, prezentacje projektantów i targi. Największe z nich to Bread and Butter w dawnych halach lotniska Tempelhof. Po raz pierwszy swoje kolekcje przedstawia tam polska firma "Roboty ręczne". Targi odwiedził Krzysztof Visconti.
Interwiu
Henryk Wolski, żeglarz i podróżnik
„Dusza chodzi pieszo, albo żegluje“ – tym mottem kieruje się w życiu żeglarz i podróżnik, Henryk Wolski z Berlina. To on jako pierwszy Polak i szósty żeglarz na świecie zamknął pętlę wokół Bieguna Północnego na jachcie żaglowym. Rozmów z cyklu „Interwiu” Jacka Tyblewskiego słuchajcie w każdy poniedziałek.
Niemcy oczami korespondenta
Jacek Lepiarz pisze dla PAP
Po pięciu latach kierowania biurem DPA w Warszawie Jacek Lepiarz powraca do Berlina, gdzie dla Polskiej Agencji Prasowej będzie opisywał najświeższe wydarzenia z Niemiec. Adam Gusowski zapytał go, jakie predyspozycje musi mieć korespondent agencji prasowej i co się ostatnio zmieniło w pracy korespondenta, który często sam decyduje, o jakich niemieckich sprawach przeczytają polscy czytelnicy i dziennikarze.
Stulatek, który...
Rok twórczości Witolda Lutosławskiego
Dzieła Lutosławskiego wywarły ogromny wpływ na rozwój muzyki naszych czasów. Konsekwencja w odkrywaniu nowych obszarów muzyki w połączeniu z twórczym sięganiem do tradycji, mistrzowska technika kompozytorska i oryginalność języka muzycznego zapewniły mu rangę jednego z najwybitniejszych kompozytorów XX wieku - rusza Rok Lutosławskiego. Spotkania z jego twórczością miedzy innymi w Niemczech. Gdzie i kiedy dokładnie wyjaśni koordynatorka Roku Lutosławskiego na zagranicy Ewa Bogusz-Moore.
Damy radę!
... jak zmienić dostawcę prądu
„Damy radę!” to nasz nowy cykl audycji, w których służymy radą we wszelkich kwestiach bytowych związanych z mieszkaniem, pracą nauką, czasem wolnym, czyli – krótko mówiąc – z życiem w Niemczech. W pierwszym odcinku poruszamy temat, nomen omen, elektryzujący. Po drastycznych podwyżkach cen prądu z początkiem nowego roku radzimy, jak zmienić dostawcę energii – ten krok nie jest wcale skomplikowany, a zaoszczędzić można sporo.
Konsulat niezgody
Spór o willę polskich dyplomatów w Kolonii
Kiedy przed rokiem polskie ministerstwo spraw zagranicznych szukając oszczędności ogłosiło zamiar sprzedaży budynku byłej ambasady, a obecnie konsulatu generalnego RP w Kolonii, nic nie zapowiadało burzy, którą ta decyzja rozpętała. Tymczasem dziś mamy nie tylko falę protestów działaczy polonijnych i osobistości zasłużonych dla stosunków polsko-niemieckich, ale wręcz polsko-polski spór dyplomatyczny. Planom MSZ-tu sprzeciwiła się bowiem konsul w Kolonii Jolanta Kozłowska i straciła stanowisko. O sprawie, której coraz krytyczniej przyglądają się niemieckie media, Monika Sędzierska.
Konieczna samokrytyka Związku Wypędzonych
Prof. Michael Schwartz o "Działaczach z przeszłością"
Dla niektórych jest to wielkie zaskoczenie, dla innych potwierdzenie podejrzeń: aż jedenastu z 13 założycieli Związku Wypędzonych było członkami NSDAP lub SS. Mówi o tym publikacja "Funktionäre mit Vergangenheit", która koncentruje się na życiorysach 13 członków pierwszego prezydium Związku Wypędzonych ukonstytuowanego w 1958 r. Autorem dwuletnich badań jest prof. Michael Schwartz z Instytutu Historii Współczesnej w Monachium. Tomasz Kycia zapytał go, czy był zaskoczony, że tak wielu członków BdV było wcześniej uwikłanych w popierianie Hitlera.
Piotr Chajderowski
Polska ma ogromną przyszłość
"Kiedyś był wschód i zachód, dzisiaj granica gospodarcza przebiega między północą a południem" twierdzi Piotr Chajderowski, prezes OT Logistics SA, firmy która wykupiła niemiecką legendę transportu Deutsche Binnenrederei. Od lat polska firma jest największym przewoźnikiem drogami wodnymi między Odrą a Renem. W rozmowie dla nasej rozgłośni prezes spółki analizuje polsko-niemieckie stosunki, europejską gospodarkę, kryzys gospodarczy i silną pozycje Polski w Unii Europejskiej i na świecie.
Adrian Topol
Aktor z czystego zamiłowania
Adrian Topol. Wychowany w Zabrzu dorastał w Ahlen w Nadrenii Północnej Westfalii. Zadebiutował jako chłopiec przed własną kamerą, a dziś jako 30-sto latek ma na swoim koncie role w ponad 50 filmach. Grał psychopatę, mordercę, ale też kochanka i dobrego ojca. Od kultowego "Tatortu" po lekką komedię "Polnische Ostern". W rolach przebiera, bo jak twierdzi "najważniejszy jest scenariusz i treść". O swoim życiu i pracy aktora Adrian Topol opowiedział na naszej antenie Adamowi Gusowskiemu.
"Duma polskiej dyplomacji"
Nowa ambasada w Berlinie
To będzie duma polskiej dyplomacji, powiedział o nowym projekcie ambasady w Berlinie Podsekretarz Stanu w MSZ Jerzy Pomianowski. Wiele było już prób zbudowania nowego budynku polskiej dyplomacji przy Unter den Linden, ale zmieniające się rządy i polityczne uwarunkowania sprawiały, że w koszu lądowały kolejne projekty. Teraz ma być inaczej. W konkursie MSZ wygrał projekt pracowni JEMS Architekci Sp. z o.o.. Według planów ministerstwa, budowa ma się zakończyć w 2016 r. i będzie kosztować około 40 mln euro. Tomasz Kycia zapytał Jerzego Grochulskiego, Przewodniczącego Jury Konkursowego i Prezesa Stowarzyszenia Architektów Polskich, dlaczego tym razem się uda. Tymczasem Tomasz Łukaszuk, dyrektor Biura Infrastruktury MSZ tłumaczy, na jakim etapie konsultacji z ratuszem Berlina jest najnowszy projekt ambasady.
Psycholog dyżurny, słucham...
01805 890 790 to polonijna infolinia
Biuro Polonii w Berlinie uruchomiło telefon pomocy psychologicznej dla Polaków w Niemczech. Osoby znajdujące się w sytuacji kryzysowej, depresji czy po prostu szukające fachowej pomocy mogą porozmawiać z ekspertem. Po drugiej stronie słuchawki porad udziela dyplomowany psycholog Marzanna Maciejak. Tomasz Kycia zapytał ją, kto może dzwonić na nowo uruchomioną polonijną infolinię.
Mieć głos w Niemczech
Polski basbaryton Tomasz Konieczny
„Moją piętą achillesową było śpiewanie!” - mówi Tomasz Konieczny, mieszkający w Düsseldorfie śpiewak operowy, który dziś podbija serca melomanów w całej Europie. Zanim jednak trafił na scenę opery, występował w filmach i teatrze, zagrał m.in. w „Pierścionku z orłem w koronie” Andrzeja Wajdy. A do Niemiec wyjechał trochę z przekory i do dziś ma powody, dla których nie chce wracać do Polski. Z Tomaszem Koniecznym rozmawia Monika Stefanek.
Gotowanie łączy
Książka kucharska polskich i niemieckich seniorów
Udziec jagnięcy w ziołach z krokietami, nadziewane ogórki, placek pomidorowo-jajeczny oraz oczywiście bigos i pierogi – przepisy na te i inne dania znalazły się w polsko-niemieckiej książce kucharskiej pt. "So kochen wir gemeinsam - więc gotujmy razem", wydanej przez centrum seniorów w Oranienburgu na północy od Berlina. Publikacja jest efektem wspólnych spotkań emerytów z Polski i Niemiec. Monika Stefanek rozmawiała z pomysłodawcami i autorami książki.
Czekam na jej działanie
Wojciech Korda przerywa milczenie w Berlinie
Relacje pomiędzy Wojciechem Kordą, legendarnym polskim muzykiem a jego córką, piosenkarką Anią Rusowicz od lat nie należą do najlepszych. Ostatnio konflikt przybrał na sile. Dlaczego Wojciech Korda nie utrzymuje kontaktu ze swoja córką? Jak do tego doszło, że oddał 7-letnią Anię pod opiekę jej ciotki? Czy istnieje szansa, że zaśpiewa kiedyś piosenki Ady Rusowicz wspólnie z córką? Na te pytania lider Niebiesko- Czarnych odpowiedział w studiu FHE w Berlinie w rozmowie z Moniką Sędzierską
Uczciwy pracodawca poszukiwany
czyli jak uniknąc kłopotów
Teresa Wesołowska od roku szuka pracy w Berlinie. W tym czasie została oszukana przez czterech pracodawców. „Mamy wrazenie, że problem z nieuczciwymi pracodawcami i pośrednikami nasila się. Codziennie otrzymujemy wiele podobnych zapytań z całych Niemiec – mówiła na naszej antenie Monika Fijarczyk z Poradnii dla Pracowników delegowanych do pracy w Niemczech. Na czym polega „nowoczesna forma niewolnictwa”? – posłuchaj gości Moniki Sędzierskiej
Na wspólny spacer
5 lat PTTK w Berlinie
16 listopada 2007 roku w byłej piekarni Spiegelsalon w Berlinie z małą grupką ludzi załozylismy klub PTTK - wspomina Piotr Świderski. W ciagu kilku lat przybyło 50 członków, a obecnie w stolicy Niemiec działają dwa kluby PTTK, które organizują spacery, wycieczki, wystawy i integrują nowych emigrantów. Z Piotrem Świderskim, załozycielem pierwszego i jedynego klubu PTTK poza granicami Polski rozmawiała Monika Sędzierska
Wspólny język na parkiecie
Polskie siatkarki w Bundeslidze
Polskie trio w czołowej drużynie niemieckiej Bundesligi? To możliwe nie tylko w Borussii Dortmund. W berlińskim klubie kobiecej siatkówki Koepenicker SC grają trzy Polski. Ilona Droeger – w drużynie od siedmiu lat - jest kapitanem zespołu, Alicja Leszczyńska gra od ubiegłego sezonu jako rozgrywająca. W tym sezonie trio dopelniła grająca w ataku Veronik Sarah Skorupka. Trzy polskie siatkarki prowadzą berlińską drużynę „motylków” od zwycięstwa do zwycięstwa i, jak mówią, jeszcze nikt nie porównał ich do piłkarskiego tria z Dortmundu. Z polskimi zawodniczkami Koepenicker SC rozmawiał Maciej Wisniewski.
Tylko sprawdzone informacje
Bundesliga po polsku
Oficjalny serwis niemieckiej ligi piłkarskiej ma od października trzy wersje językowe - niemiecką, angielską i polską. Wprawdzie polska wersja strony jest w pełni zintegrowana ze swoim niemieckim odpowiednikiem, ale zawiera więcej informacji o polskich zawodnikach, grających w Bundeslidze. „Wszystkie informacje publikowane w serwisie są sprawdzone i potwierdzone przez klub”- zapewnia w rozmowie z Jackiem Tyblewskim Paweł Rybak, dziennikarz sportowy z Dortmundu, współautor polskiego serwisu bundesliga.pl
Ekodizajn z rozsądku
Pracownia Drache & Bär
"Dizajn to więcej niż tylko produkt, jesteśmy odpowiedzialni za całokształt, od początkowego pomysłu do produktu końcowego. Nasz produkt to komunikacja, temat społeczny" twierdzą artystka Lena Hensel i dizajner Grzegorz Cholewiak. Poznali się na uczelni w Krakowie, od roku żyją i pracują w Berlinie. Adamowi Gusowskiemu opowiedzieli o polskim i niemieckim dizajnie, o swojej pracy i zawodowej etyce.
Pokochać siebie!
Czym różni się styl od stylingu?
Elżbieta Rogowska, z pasji krawcowa, z wykształcenia projektanta mody od lat pomaga kobietom i mężczyznom w znalezieniu własnego stylu. "Zaczynam prace od środka, to z głębi człowieka wychodzi jego piękno" twierdzi Elżbieta Rogowska. W intensywnej pracy odkrywa osobowość i dobiera do niej kolor, ubiór, fryzurę, makijaż. Dla naszych słuchaczy przygotowała mały test, jak zacząć drogę do własnego wyglądu.
Niemiecka dyscyplina, polska elastyczność
... czyli recepta na sukces polskiego menedżera w Niemczech
Pampers, Gillette, Braun – któż nie zna tych marek? Na każdym z tych produktów znajdziemy logo firmy Procter& Gamble - światowego potentata w produkcji kosmetyków i środków higieny osobistej. Globalny koncern z siedzibą w USA ma swoje fabryki na całym świecie, w tym również w Polsce i w Niemczech. Dyrektorem największego niemieckiego zakładu P&G w Euskirchen pod Kolonią jest Polak – Maciej Stawicki. Jak polski menedżer może zostać szefem wielkiej niemieckiej firmy i jakie są różnice w prowadzeniu biznesu w Polsce i w Niemczech? – Macieja Stawickiego zapytał o to Adam Gusowski.
Polacy są religijni, ale zagonieni
Polscy księża w Niemczech walczą o wiernych
W Niemczech istnieje 65 misji Polskiej Misji Katolickiej, posługuje w nich stu księży. Polacy to największa społeczność katolicka wśród imigrantów, choć w Niemczech szybciej oddalają się od Kościoła niż w kraju. Nie zawsze też jest im po drodze z polskim księdzem, dlatego wybierają inne, niemieckie parafie. O historii i dzisiejszej sytuacji Polskich Misji Katolickich w Niemczech z ich rektorem, księdzem Stanisławem Budynem rozmawiał Jacek Tyblewski
Na przekór historii
czyli jak przezwyciężyć uprzedzenia
Poznali się na krakowskim Kazimierzu. On pisał artykuł o dziadku - esesmanie, ona wspominała śmierć dziadka w Auschwitz. Dziś są małżeństwem. Z relacji, fragmentów listów, zdjęć i rozmów zbudowali opowieść o losach ofiar i oprawców z czasów II wojny światowej . Ich książka "Gabi i Uwe. Mój dziadek zginął w Auschwitz. A mój był esesmanem” ukazala sie w maju. Z autorami rozmawiała Marta Kupiec
Polskie pociągi na niemieckich torach
Rekordowy kontrakt Deutsche Bahn z polskim producentem
Tego jeszcze nie było. Niemieckie Koleje po raz pierwszy kupują tabor w Polsce. Kontrakt Deutsche Bahn z bydgoską firmą Pesa opiewa na 1,2 miliarda euro. Tyle ma kosztować prawie pół tysiąca szynobusów o napędzie spalinowym, które do 2018 będą jeździć po niemieckich torach. Niemiecki przewoźnik po raz pierwszy odstąpił od preferowania krajowych dostawców i postawił na polskiego kontrahenta. Dla polskiego producenta to największy kontrakt w historii firmy. O szczegółach wyjątkowego polsko-niemieckiego partnetrstwa w kolejowym biznesie opowiada Hermann Schmidtendorf.
Odkąd pamiętam była piłka!
Dominik Kisiel przenosi się z Berlina do Halle
Jego dotychczas największym sportowym przeżyciem było rozgromienie pierwszoligowego TSG Hoffenheim w pucharze Niemiec. Swoją piłkarską karierę 22 letni Dominik Kisiel zaczynał w rodzinnym Bełchatowie, wystąpił też w górniczych barwach GKS Tychy. Po kilku występach w polskiej ekstraklasie i pierwszej lidze zdecydował się jednak na podpisanie kontraktu z czwartoligowym Berlin AK. Dlaczego? O zaskakujących decyzjach i o tym, cztym różni się piłkarskie rzenmiosło w Polsce i w Niemczech Dominik Kisiel opowiedział w naszej audycji tuż po przyjeździe do Niemiec.
Polskie ślady
Wie polnisch ist NRW?
Plotka głosi, że na ulicach Hagen co drugi przechodzień to Gliwiczanin a w Solingen można z łatwością skompletować drugą drużynę Górnika Zabrze. Powszechnie wiadomo, że Nadrenia Północna-Westfalia ma wiele polskich śladów, aktualnie najbardziej znane to pewnie te sportowe w Dortmundzie. Ale polskość tego landu znaleść można w wielu dziedzinach. "Wie polnisch ist NRW?" - tak brzmiał tytuł konferencji w Zeche Zollern w Westfälisches Landesmuseum für Industriekultur w Dortmundzie. Konferencji przysłuchiwał się Jacek Tyblewski.
Szukam piękna u kobiet
Fotografie Anny Kott
Urodziła się w Rudzie Śląskiej, obecnie mieszka i pracuje w Berlinie. Oba te miasta wpłynęły na jej wyobraźnię, której projekcję można odnaleźć w fotografiach. Anna Kott jest polską artystką, której prace od dziś do 25 listopada można oglądać w Instytucie Polskim w Berlinie. Wystawę zatytułowaną „Berlin relatives” wypełniają przede wszystkim zdjęcia kobiet. Kobiet, u których autorka szuka piękna, nawet w niepięknych pozach i sytuacjach. O swoich fotografiach Anna Kott opowiada Tomaszowi Kyci.
Quo vadis Polonio?
O sporcie wśród Polonii
W Oberhausen odbyła się pierwsza debata z cyklu „Quo vadis Polonio?”. Do restauracji Gdańska zjechali przedstawiciele polskich stowarzyszeń i klubów sportowych w Niemczech, by porozmawiać o swojej pracy i wymienic się doświadczeniami. Dyskusję prowadził Jacek Tyblewski z rozgłosni Funkhaus Europa. Posłuchaj, z jakimi problemami borykają się sportowcy w klubach polonijnych.
Uczyć polskiego w Niemczech?
O realiach i zapotrzebowaniu
Jak się ma nauka polskiego w Nadrenii Północnej-Westfalii? Ministerstwo szkolnictwa NRW twierdzi, że wesprze każdą szkołę, w której znajdą się chętni do nauki polskiego jako języka ojczystego. Już teraz polskiego w 46 szkołach tego landu polskiego uczy się blisko 1200 uczniów. Ale to dużo czy mało? I jakie są rzeczywiste zapotrzebowania? Tomasz Kycia zapytał o to jednego z rodziców, Annę Schütz. Tymczasem redaktor naczelny dwutygodnika Samo Życie Andreas Hübsch komentuje aktualny stan rzeczy.
Czekam na telefon od polskiego reżysera
Karolina Łodyga zrobiła karierę w Niemczech, teraz czas na Polskę
Największą popularność przyniosła jej rola Katji w telenoweli „Anna und die Liebe”. W serialu kryminalnym dla ARD i ARTE „Im Angesicht des Verbrechens“ zagrała Katarinę. Polska aktorka Karolina Łodyga nie czuje się jednak gwiazdą. Role traktuje jak inspiracje życiowe. Jak wygląda codzienne życie aktorki? Czy chętnie gra role Polek? Z Karoliną Łodygą rozmawia Tomasz Kycia
Otwarto biuro Polonii w Berlinie
I co z tego wynika?
Po wielu latach starań w Berlinie otwarto biuro Polonii. Do jego utworzenia zobowiązał się niemiecki rząd podczas ubiegłorocznego tzw. "okrągłego stołu", spotkaniu w którym udział wzięli przedstawiciele polskiego i niemieckiego rządu oraz organizacje polonijne. Na razie placówka działa na pół gwizdka. Kiedy ruszy pełną parą, kto i z jakimi problemami będzie tu mógł przychodzić, wyjaśnia w rozmowie z Moniką Stefanek aktualny szef biura Aleksander Zając.
funkhauseuropa@wdr.de
Polnische Sendung
Funkhaus Europa spricht auch polnisch. Berichte aus Polen, Deutschland vor allem aber aus dem polnischen Leben in Deutschland prägen das tägliche Profil von Polski Magazyn Radiowy.
In den Sendungen hören Sie in polnischer Sprache unter anderem Portraits und Interviews mit Menschen aus dem polnischen Deutschland, Diskussionen nicht nur aus dem Studio, Berichte und Reportagen aus dem deutsch-polnischen Salon und Hinterhof, sowie ausführliche Informationen über Veranstaltungen für, von und über Polen. Unsere Nachrichten, ein wöchentlicher Überblick über die Themen der polnischen Presse und die Kulturmagazine vermitteln die wichtigsten Informationen über das Leben in Polen.
Team
Alle Teammitglieder der Sendung Polski Magazyn Radiowy finden Sie hier. [mehr]
